De eerste DualShock: wat analoge sticks aan PlayStation-games toevoegden

De bekende vorm groeide in stappen

PlayStation onderscheidt in zijn historische tijdlijn drie controllers binnen de eerste generatie. De oorspronkelijke controller verscheen bij de Japanse introductie in december 1994. In april 1997 volgde de Dual Analog met twee analoge sticks. De DualShock staat in die tijdlijn bij november 1997, met twee trilmotoren en sticks met rubberen grip. Het is daarom te eenvoudig om alle controllers met twee sticks uit deze periode dezelfde naam te geven. Voor een verzameling is juist de uitvoering interessant: welk ontwerp ligt er voor je en uit welke stap van de ontwikkeling komt het?

Een stick beschrijft meer dan een richting

Een richtingstoets geeft de speler duidelijk afgebakende richtingen. Een analoge stick kan ook de mate van uitslag als invoer leveren. Dat geeft een spelontwerper ruimte om een beweging geleidelijker te laten verlopen. Hoe een game dat gebruikt, hangt af van de software. Een stick kan bijvoorbeeld voor beweging worden ingezet, maar je moet de indeling per titel bekijken. Twee aanwezige sticks betekenen niet dat iedere oudere PlayStation-game daarmee dezelfde bediening krijgt als een moderne game. Pak bij een onbekende titel de handleiding erbij en probeer de beschreven instellingen.

Trillen is een tweede soort informatie

De DualShock combineerde de sticks met trilmotoren. Waar de stick informatie van je hand naar de game stuurt, kan een trileffect een gebeurtenis uit het spel voelbaar maken. Dat is een bruikbare manier om de twee vernieuwingen uit elkaar te houden. Het ene gaat over besturing, het andere over terugkoppeling. Beoordeel ze bij een tweedehands controller dan ook afzonderlijk. Een werkende richtingstoets vertelt niet of de sticks correct reageren, en een voelbare trilling bewijst niet dat alle knoppen goed zijn.

Zo vergelijk je oude controllers tijdens het spelen

Kies een game waarvan de handleiding de gewenste controllerfuncties beschrijft. Test eerst de gewone knoppen en probeer daarna de analoge bediening waar die wordt ondersteund. Let op kleine en grote bewegingen van de stick en op hoe duidelijk de game daarop reageert. Vergelijk alleen controllerstanden die het spel daadwerkelijk aanbiedt. Voor een verzamelaar loont het daarnaast foto’s van typeaanduiding, stekker en behuizing te bewaren. Dat helpt om een later gevonden exemplaar nauwkeurig met je bestaande controller te vergelijken, zonder uitsluitend op de globale vorm af te gaan.